IBAN sorgulama aracı, yapıştırdığınız IBAN’ın hangi bankaya ait olduğunu ve doğru yazılıp yazılmadığını anında gösterir. Banka eşleşmesi TCMB’nin resmî katılımcı listesinden gelir; doğrulama IBAN standardındaki kontrol hanesi hesabıyla yapılır.
1. IBAN’dan isim öğrenilebilir mi?
Hayır. Bu sayfayı arayanların önemli bir bölümü “IBAN kime ait” sorusunun peşinde; net cevap şudur: IBAN numarasından hesap sahibinin adı öğrenilemez. Böyle bir açık kayıt yoktur ve olması kişisel verilerin korunmasıyla bağdaşmazdı.
Alıcının adını doğrulamanın tek meşru yolu, parayı gönderirken kendi bankanızın ekranında beliren alıcı adı teyididir. “IBAN’dan isim sorgulama” vaat eden siteler ya bu bankacılık adımını anlatıyordur ya da bilgi toplamaya çalışıyordur.
Bu araç yalnız iki soruyu yanıtlar: hangi banka ve doğru yazılmış mı.
2. TR IBAN’ı neyden oluşur?
Türkiye IBAN’ı 26 karakterdir ve şu bölümlerden oluşur:
TR + kontrol (2) + banka kodu (5) + rezerv (1) + hesap numarası (16)
Örnek: TR83 0004 6012 3456 7890 1234 56
| Bölüm | Değer | Anlamı |
|---|---|---|
| Ülke kodu | TR |
Türkiye |
| Kontrol hanesi | 83 |
Yazım hatalarını yakalayan iki rakam |
| Banka kodu | 00046 |
AKBANK T.A.Ş. |
| Rezerv hanesi | 0 |
Türkiye’de her zaman sıfırdır |
| Hesap numarası | 1234567890123456 |
Bankanın kendi hesap numarası (16 hane) |
Dikkat: IBAN’da şube kodu yoktur. Türkiye’de şube bilgisi IBAN’ın içine yazılmaz; hesap numarası bölümünün biçimi bankadan bankaya değişir ve araç bu bölümü yorumlamaz.
3. IBAN hangi bankaya ait?
Bankayı belirleyen, IBAN’ın 5–9. haneleridir. Bu araç banka eşleşmesini tahminle değil, TCMB’nin yayımladığı ödeme sistemleri katılımcı listesiyle yapar — listede şu an 71 banka vardır ve liste sayfaya elle yazılmaz, kaynağından üretilir.
| Banka | TCMB kodu | IBAN’da görünümü |
|---|---|---|
| T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. | 0010 |
TR__ 00010… |
| T. HALK BANKASI A.Ş. | 0012 |
TR__ 00012… |
| T. VAKIFLAR BANKASI T.A.O. | 0015 |
TR__ 00015… |
| AKBANK T.A.Ş. | 0046 |
TR__ 00046… |
| T. GARANTİ BANKASI A.Ş. | 0062 |
TR__ 00062… |
| T. İŞ BANKASI A.Ş. | 0064 |
TR__ 00064… |
| YAPI VE KREDİ BANKASI A.Ş. | 0067 |
TR__ 00067… |
| QNB FİNANSBANK A.Ş. | 0111 |
TR__ 00111… |
| DENİZBANK A.Ş. | 0134 |
TR__ 00134… |
Küçük bir ayrıntı: TCMB kodu 4 hanelidir (0010 gibi), IBAN’daki alan ise 5 hanelidir; kod soldan bir sıfırla doldurulur (00010). Araç bu dönüşümü kendisi yapar.
Listede olmayan bir banka kodu görürse araç isim uydurmaz, “bu kod TCMB listesinde bulunamadı” der. Yeni kurulan bankalar listeye girene kadar bu cevabı alabilirsiniz.
4. Kontrol hanesi nasıl çalışır?
IBAN’daki iki rakamlık kontrol hanesi, rastgele seçilmiş bir numara değil, geri kalan hanelerden hesaplanan bir doğrulama değeridir. Yöntem şudur: ilk dört karakter sona alınır, harfler sayıya çevrilir (A = 10 … Z = 35) ve ortaya çıkan çok uzun sayının 97’ye bölümünden kalan 1 olmalıdır.
Bu yöntem, elle yazarken yapılan hataların hemen hepsini yakalar: tek bir hanenin yanlış yazılması ve yan yana iki hanenin yer değiştirmesi dâhil. Aracın testinde bozulmuş IBAN’ların tamamı reddedilmektedir.
Kontrol hanesi tutmazsa araç size bir ipucu da verir. Örneğin TR99 0004 6012 3456 7890 1234 56 için:
Kontrol hanesi tutmuyor: bu IBAN’da en az bir karakter yanlış yazılmış.
Hesap bölümü doğru yazıldıysa kontrol hanesi 83 olmalıydı.
Bu ipucu kesin bir teşhis değildir: yanlış olan hesap numarasının kendisi de olabilir. Araç bu belirsizliği saklamaz.
5. Sık yapılan yazım hataları
- O harfi ile sıfır karışması. IBAN’da harf yalnız baştaki ülke kodunda bulunur; geri kalan her karakter rakamdır. Araç bunu yakalar ve düzeltilmiş hâli geçerliyse önerir:
TR83 O004 6012 3456 7890 1234 56→ TR83 0004 6012 3456 7890 1234 56 - Eksik hane. Kopyalarken bir karakter düşerse uzunluk tutmaz: “TR IBAN’ı 26 karakterdir; girdiğiniz 20 karakter.”
- Boşluk ve tire. Sorun değil; araç boşlukları, tireleri ve noktaları temizler, küçük harfleri büyütür.
- IBAN olmayan metin. Yapıştırdığınız şey IBAN değilse araç bunu da söyler: “Bu metin bir IBAN’a benzemiyor: IBAN ülke kodundan sonra iki rakamlı kontrol hanesiyle devam eder ve 15 karakterden kısa olmaz.”
6. IBAN numaranızı nereden bulursunuz?
Kendi IBAN’ınızı birine vermeniz gerektiğinde numarayı ezberden yazmak yerine bankanın gösterdiği hâliyle kopyalamak, yazım hatalarının çoğunu baştan önler. IBAN’ınızı genellikle şu yerlerde bulursunuz:
- Mobil bankacılık uygulaması: Hesaplarım ekranında ilgili hesabın ayrıntısına girdiğinizde IBAN çoğunlukla bir “kopyala” ya da “paylaş” düğmesiyle birlikte gösterilir.
- İnternet şubesi: Hesap bilgileri ya da hesap özeti sayfasında IBAN yazılıdır.
- Hesap özeti ve dekontlar: Bankanın gönderdiği ekstre ve işlem dekontlarında hesabın IBAN’ı basılıdır.
- Banka şubesi ve müşteri hizmetleri: Kimliğinizi doğruladıktan sonra IBAN’ınızı size bildirirler.
IBAN bir şifre değildir; tek başına hesabınızdan para çekilmesine izin vermez, bu yüzden maaş ya da ödeme almak için paylaşılması olağandır. Yine de IBAN’ınızı isteyen birinin sizden şifre, kart bilgisi ya da onay kodu da istemesi dolandırıcılık işaretidir; bu bilgiler hiçbir ödeme almak için gerekmez. İnternet ve mobil bankacılık şifrelerinizi güçlü tutmak için şifre oluşturucu aracından yararlanabilirsiniz. IBAN’ı sesli okumak ya da yazıya dökmek zorundaysanız QR kod oluşturma aracıyla IBAN’ı bir karekoda çevirip karşı tarafın QR kod okuyucu ile hatasız almasını da sağlayabilirsiniz.
7. Para göndermeden önce IBAN nasıl kontrol edilir?
Havale ya da EFT yapmadan önce birkaç saniyelik bir kontrol, yanlış hesaba gönderilen paranın geri alınmaya çalışıldığı uzun bir süreçten sizi korur. Önerilen sıra şudur:
- IBAN’ı kopyalayarak alın. Karşı taraftan IBAN’ı mesajla isteyin; ekran görüntüsünden ya da sesli okumadan elle yazmak hata olasılığını artırır.
- Bu sayfadaki araçla doğrulayın. IBAN’ı yukarıdaki kutuya yapıştırın; kontrol hanesi tutuyor mu ve beklediğiniz bankaya mı ait, iki sorunun cevabını birlikte görürsünüz.
- Bankayı karşı tarafla teyit edin. Araç IBAN’ın örneğin Ziraat Bankası’na ait olduğunu söylüyor ama alıcı başka bir bankada hesabı olduğunu söylüyorsa, göndermeden önce durup sorun.
- Alıcı adını kendi bankanızın ekranında kontrol edin. Gönderim ekranında görünen ad, parayı göndermek istediğiniz kişiyle uyuşmalıdır; uyuşmuyorsa işlemi onaylamayın.
- Tutarı ve açıklamayı son kez okuyun. Büyük tutarlarda tutarı yazıyla da kontrol etmek, fazladan ya da eksik bir sıfırı yakalamanın kolay yoludur.
Borç ödemesi, taksit ya da kart borcu için gönderim yapıyorsanız tutarı önce hesaplamak da işe yarar: kredi kartı asgari ödeme hesaplama ve vade farkı hesaplama araçları bu adımda yardımcı olur.
8. Sıkça sorulan sorular
IBAN’ım doğru ama para yanlış kişiye gitti, ne olur?
Havale ve EFT’de esas olan IBAN’dır; ad-soyad ile IBAN uyuşmazsa işlemi bankanız durdurabilir, ancak IBAN doğru yazıldığı hâlde yanlış kişiye aitse para o hesaba geçer. Böyle bir durumda ilk yapılacak, vakit kaybetmeden kendi bankanıza başvurmaktır; iade, karşı tarafın onayına bağlıdır. Bu araç işlemi geri almaz, yalnız gönderim öncesi kontrol içindir.
IBAN’ın hangi şubeye ait olduğunu gösteriyor musunuz?
Hayır. Türkiye IBAN’ında şube kodu için ayrılmış bir alan yoktur. Bazı bankalar hesap numarası bölümünün içinde şube bilgisi taşısa da bunun ortak ve yayımlanmış bir kuralı olmadığı için araç bu bölümü yorumlamaz — uydurma bir şube adı vermektense söylememeyi tercih ediyoruz.
Yabancı IBAN sorgulayabilir miyim?
Kısmen. Kontrol hanesi hesabı bütün ülkelerde aynıdır, o yüzden yabancı bir IBAN’ın kontrol hanesini sınayabiliyoruz. Ancak her ülkenin IBAN uzunluğu ve iç yapısı farklıdır; bu tabloyu yayımlayan uluslararası kayıt dosyası sunucumuzdan indirilemediği için yabancı IBAN’larda uzunluk ve banka denetimi yapmıyoruz ve bunu sonuçta açıkça yazıyoruz.
Banka listesi güncel mi?
Liste TCMB’nin 71 katılımcılı resmî listesinden üretilir ve kaynağı sayfanın altında verilmiştir. Yeni bir banka katıldığında ya da unvan değiştiğinde listeyi kaynağından yeniden üretiyoruz.
Sonuçlar nasıl denetleniyor?
Motor, banka listesindeki 71 bankanın her biri için üretilen geçerli IBAN’larla ve bilerek bozulmuş IBAN’larla sınanır; kontrol hanesi hesabı ayrıca ikinci bir yöntemle (farklı bir aritmetik uygulamasıyla) karşılaştırılır. Toplam 106 motor testi ve 18 tarayıcı testi vardır.
9. Kaynak
- TCMB — Ödeme Sistemleri Katılımcıları (2026), PDF — banka kodu ↔ banka adı eşleşmesi bu listeden üretilmiştir.
İlgili araçlar: kredi hesaplama, kredi notu sorgulama, döviz çevirici, vergi borcu sorgulama, sayıyı yazıya çevirme.